PTG

4 juni 2020

waar kan technologie ons helpen?

news image

Zo’n drie maanden na de start van de intelligente lockdown zijn ziekenhuizen weer begonnen met het opschalen van de reguliere zorg. In de afgelopen periode is de poliklinische zorg waar mogelijk digitaal doorgezet. De spoedeisende zorg was beschikbaar, maar veel patiënten bleven weg.

Volgens cijfers van de NZa zijn er vanaf de start van de coronamaatregelen tenminste 360.000 minder patiënten doorverwezen naar het ziekenhuis ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Er zijn wachtlijsten ontstaan waarvan het de vraag is in welk tempo deze weggewerkt kunnen worden. Door de noodzakelijke afstand, kunnen poliklinieken niet als vanouds vol bezet worden. Ziekenhuizen schalen op, maar zo’n 50 tot 60 procent lijkt het absolute maximum. Hoe nu verder?

Meer mensen en meer ruimte klinkt in de Tweede Kamer misschien goed, maar is nauwelijks realistisch. Meer mensen zijn er eenvoudig weg niet. Meer ruimte vraagt meer geld en nog verder oplopende zorgkosten door investeringen in bouw is ook niet waar de
BV Nederland op zit te wachten. Meer is niet het antwoord, wel anders en vooral slimmer.

zorg op afstand waar mogelijk

De inzet van technologie in de zorg is een actueel item, maar de daadwerkelijke inzet in de praktijk kwam maar langzaam op gang. Voor COVID-19 werd maar een klein percentage van de poliklinische afspraken per telefoon of beeld afgewikkeld, terwijl vanaf 2018 herhaalconsulten op de polikliniek via mail, telefoon of screen-to-screen onder voorwaarden op dezelfde wijze vergoed worden als een fysiek face-to-face contact en de vergoedingsmogelijkheden voor onder andere monitoring thuis zijn uitgebreid. Onderzoek wijst onder meer de menselijke kant aan als belemmering voor de introductie van e-health. Onbekendheid of ongewenstheid zowel vanuit de zorgprofessional als de patiënt. Wie zal het zeggen.

Maar toen het nodig was, gebeurde het wel. Het aandeel digitale consulten steeg exponentieel. Soms werd het hele spreekuur digitaal afgewerkt. De vraag is nu of deze tendens zich doorzet en of digitale zorg echt voet aan de grond krijgt. Als het aan veel van onze opdrachtgevers ligt wel.

Er is veel mogelijk. Bij telefonische consulten en beeldbellen kan iedereen zich iets voorstellen. In je vertrouwde omgeving overleggen met je medisch specialist of verpleegkundige.
Daarnaast kan monitoring op afstand ervoor zorgen dat een ziekenhuisbezoek alleen afgelegd hoeft te worden als dit strikt noodzakelijk is. Dit helpt niet alleen om het aantal bezoekers naar beneden te brengen, maar draagt ook bij aan preventie en het tegengaan van overconsumptie van dure ziekenhuiszorg. En ook hiervoor geldt: het is technisch mogelijk en het wordt financieel vergoed.

inzicht in patiëntenstromen

Niet alles kan op afstand, het bezoeken van het ziekenhuis blijft altijd noodzakelijk. Juist dan is inzicht in de fysieke patiënten-stromen van belang. Ruimte creëren kan door het beter spreiden in de tijd. Ook hier is de inzet van technologie onontbeerlijk, bijvoorbeeld door een slimme planning waarin fysieke consulten worden afgewisseld met digitale zorg.
Een strakke wachtkamerplanning zonder oplopende wachttijden met volstromende wachtkamers en geen vrije inloopspreekuren meer. Een combinatie van slimme aanmeldconcepten en wachtconcepten met automatisch roosteren en integraal capaciteitsmanagement. Het Martini Ziekenhuis in Groningen en de RUG werken al aan een speciale app hiervoor.

Het merendeel van de zorgverleners is enthousiast als we de eHealth-monitor 2019 van Nictiz en Nivel mogen geloven.
En natuurlijk zijn er critici, dat mag ook. Maar wij zijn ervan overtuigd dat technologie in alle opzichten kan helpen. In de werkdruk, in preventie en in het ondersteunen bij het wegwerken van de achterstanden.